“63 წლის ასაკში გარდაიცვალა საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის გამორჩეული სასულიერო პირი, 7 შვილის მამა, დეკანოზი კონსტანტინე გიორგაძე. ამქვეყნად შედარებით ხანმოკლე მყოფობის მიუხედავად, მან ძალიან ბევრი საქმის გაკეთება მოასწრო და ღრმა კვალი დატოვა ჩვენს ცხოვრებაში. იგი, რა თქმა უნდა, პირველ რიგში, იყო ღვთისმსახური, მაგრამ, ამავე დროს, სამშობლოს ღირსეული მსახურიც, რაც, განსაკუთრებით, მომავალი თაობის აღზრდაზე ზრუნვაში გამოიხატა. სპეციალობით პედიატრი, ბავშვების სულიერ მკურნალადაც იქცა, – ფასდაუდებელია მისი შრომა ზოგადსაგანმანათლებლო სივრცეში იაკობ გოგებაშვილის “დედა ენის“ დაბრუნების საქმეში (როგორც თანამედროვე, ისე ძველქართული ანბანების გამოყენებით) და აღზრდის თემასთან დაკავშირებულ არა ერთ სხვა საქმიანობაში”, – ეს არის ამონარიდი კათოლიკოს-პატრიარქის, უწმინდესი და უნეტარესი ილია მეორეს სამძიმრის წერილიდან.
დეკანოზ კონსტანტინე – გამორჩეული, მრავალმხრივ განსწავლული, მოკრძალებული და დიდსულოვანი ადამიანი, რომელიც მუდამ სიკეთეს ასხივებდა. მამა კონსტანტინე წლების წინ, უფრო ზუსტად – 2012 წელს გავიცანი – “პალიტრა L“ – ის წიგნების წყალობით. მახსოვს, 2010 წლიდან დავიწყეთ ინოვაციური ქართული პროექტი – “წიგნები პრესასთან ერთად“. ამ პროექტების ხელმძღვანელობა, სამენეჯერო კუთხით, მე ჩამაბარეს, შესაბამისად: ავტორებთან, გამომცემლობებთან და მწერლების შთამომავლებთან ურთიერთობა უნდა მომეგვარებინა. ჩვენი შეხვედრა შედგა “ჩემი რჩეულის” სერიით გამოცემული დიდი საზოგადო მოღვაწის, პედაგოგის, პუბლიცისტის, მწერლის – იაკობ გოგებაშვილის 4-ტომეულის მესამე ტომთან დაკავშირებით, რომელშიც იაკობ გოგებაშვილის ” საღმრთო ისტორია” და “დედა ენა” იყო თავმოყრილი. დეკანოზი კონსტანტინე იაკობ გოგებაშვილის საზოგადოების თავმჯდომარე გახლდათ. სწორედ ამ პერიოდში ვეწვიე მას სტუმრად და იაკობ გოგებაშვილის თაობაზე ჩავწერე ინტერვიუ.
მოკლედ, ასე მოვხვდი დეკანოზ კონსტანტინეს დიდ ოჯახში, საოცრად მშვიდ გარემოში, სადაც სუფევდა სიკეთე, სიყვარული და… ბევრი ბავშვი – მამა კონსტანტინეს შვილები. კარგა ხანს შემოვრჩი სტუმრად, გზადაგზა ბევრი საერთო ახლობელიც აღმოვაჩინეთ და გულიანადაც ვისაუბრეთ.
- მამა კონსტანტინე და უწმინდესი
– პროფესიით ექიმი გახლავართო, – მითხრა მამა კონსტანტინემ და მიამბო, რომ მღვდლად კურთხევამდე რამდენიმე წელი პეტერბურგში მუშაობდა. ერთხელ თბილისში რომ ჩამოსულა, უწმინდესს შეხვედრია და უჩვენებია წმინდა ექვთიმე გაენათელის წმინდა ნაწილების ფოტო, რომელიც რუსეთში, პეტერბურგთან ახლოს, მონასტერში გარდაიცვალა. მაშინ ის წმინდანად ჯერ კიდევ არ იყო შერაცხილი. პატრიარქს დიდი სურვილი ჰქონია, რომ მეუფე ექვთიმე სამშობლოში დაკრძალულიყო. საბოლოოდ, ამისთვის მიუღწია. მაშინ უკითხავს უწმინდესს, – შენ რას აკეთებო? – ექიმი ვარ და პეტერბურგში ვმუშაობო, – უპასუხია მამა კონსტანტინეს. უწმინდეს უთქვამს, – ექიმობა კარგია, მაგრამ ახლა აქეთ სჯობსო. ამ სიტყვებს მისი საქართველოში ჩამოსვლა დაუჩქარებია და ერთ წელიწადში ოჯახით სამშობლოში დაბრუნებულა.
წმინდა ექვთიმესთან დაკავშირებით ძალიან სასიამოვნო ფაქტი მოხდაო, – მითხრა მამა კონსტანტინემ. იმ დროს რუსეთში საფლავებს თხრიდნენ, ქონება რომ აღეწერათ. როცა პეტერბურგში დავბრუნდი, მეუფის საფლავი ამოთხრილი იყო და მისი სხეული ზემოთ დაგვხვდა, თითქოს გველოდებოდა. მის საფლავზე პირველი ქართული პანაშვიდი გადავიხადეთ. მე მედავითნე ვიყავი, მღვდელი კი – მამა რომანოზი (ფერაძე) იყო. მახსოვს, როცა პატრიარქმა გაიგო ჩემი თბილისში დაბრუნების ამბავი, გახარებულმა და გაკვირვებულმა მკითხა: – სულ წამოხვედიო?
პატრიარქს ძალიან უნდა, ყველა ქართველი ჩვენს ქვეყანას დაუბრუნდეს. ის ამას ყოველ ქადაგებაში აღნიშნავს. მისი სიტყვები, – ახლა აქეთ სჯობსო, დღესაც ჩამესმის…
- რატომ სჭირდება “დედა ენის” დაცვას გაცილებით მეტი ხანი, ვიდრე მის დაწერას დასჭირდა?!
წლების წინ, შინ სტუმრობისას მამა კონსტანტინეს ვთხოვე, იაკობ გოგებაშვილზეც ესაუბრა, მის “საღმრთო ისტორიაზე“, “დედა ენაზე“ და ცხადია, დიდი სიამოვნებით დამთანხმდა:
– ალბათ, იაკობ გოგებაშვილს საშუალება თუ მიეცემოდა, არავინ არაფერს დაიშურებდა, კომუნისტური გამყინვარების შემდეგ ისევ დაებრუნებინა ერში ასეთი დიდი ადამიანის შემოქმედება. სამწუხაროდ, საქართველოში, დიდი ტრადიციების ქვეყანაში, სადაც ენა, მამული, სარწმუნოება თითქოს წინა პლანზე დგას, ნაკლები ყურადღება ექცევა იმას, რომ ქართული სული, ამ შემთხვევაში, იაკობ გოგებაშვილის სახით, კვლავ დაგვიბრუნდეს. პირიქით – კილავენ და აკნინებენ გოგებაშვილის შემოქმედებას. მე ვხედავ თქვენ მიერ გამოცემულ წიგნებს და მახარებს, რომ, მადლობა ღმერთს, კომპიუტერის ხანაში, როდესაც წიგნის კითხვა თითქოს დაავიწყდათ ადამიანებს, “პალიტრა L”-ისმიერ გამოცემულ წიგნებზე დიდი მოთხოვნილებაა.
მადლობა ღმერთს, ხალხში ეს ნაპერწკალი და პოტენციალი არის და ყოველთვისაც იქნება, მაგრამ სამწუხარო ფაქტია, რომ გოგებაშვილისეული “დედა ენა” ქართულ სკოლაში დღეს, თითქმის, აღარ არსებობს. მაგალითად, წლების წინ ჩვენი “დედა ენის” პირველი კლასის სახელმძღვანელომ გრიფი მიიღო, სატელევიზიო გამოსვლებსა თუ კონფერენციებზე განვაცხადე, 100 წლის შემდეგ “დედა ენა” კვლავ დაბრუნდა ქართულ სკოლაში-მეთქი, ჩვენს ერს მივულოცე კიდეც ეს ამბავი. ჩემი სიტყვები გაიმეორეს განათლებისა და მეცნიერების წარმომადგენლებმა, მაგრამ… ამბობდნენ, დაბრუნდაო, სინამდვილეში კი მაშინ, ფაქტობრივად, აგდებდნენ!
მახსოვს, საუბრისას დავინტერესდი და იქვე ჩავეკითხე მამა კონსტანტინეს, სამინისტრომ რა დაუწუნა თქვენს “დედა ენას“-მეთქი? და პასუხმა გამაოცა: დაწუნების ძირითად მოტივად დაუსახელებიათ, რომ გოგებაშვილის “დედა ენის” ამ გამოცემაში ხშირად ყოფილა დასახელებული სასოფლო-სამეურნეო იარაღები: ცელი, თოხი, ნამგალი, ყურძენი “თითა”, თუმცა გარკვევით არავის აუხსნია, რატომ არ უნდა ყოფილიყო? ალბათ, თანამედროვე ტერმინებითა და სახელებით უნდა ჩაენაცვლებინათ. მამა კონსტანტინეს ისიც უკითხავს, ხომ ვასწავლით აკაკის, ილიასა და ვაჟას ნაწარმოებებს, რომელიც სავსეა ასეთი სიტყვებით?! მაგალითად, ასო “ს”-სთან დახატულია საათი, რომელიც 12-ის ნახევარს უჩვენებს, წიგნის იმავე გვერდზე კი წერია “ათი საათი”. თურმე, ედავებოდნენ, რომ ბავშვს ამით თავგზას უბნევენ, რადგან დაწერილი არ შეესატყვისება საათზე ნაჩვენებ დროსო. გაოცებით უკითხავს, იმ გვერდზე ხომ არ წერია “ათი საათია”, არამედ, გარკვევით წერია – “ათი საათი”, რაც საათების რაოდენობას აღნიშნავს და არა – დროსო. ასე ამომწურავად მიპასუხა მამა კონსტანტინემ… არადა სახელმძღვანელოში, რომლითაც დღეს დაწყებით კლასებში ასწავლიან, თითქმის აღარაფერია გოგებაშვილისეული, მხოლოდ აწერია – “გოგებაშვილის მიხედვითო”!
საოცარი რუდუნებით და სიყვარულით მიამბობდა დეკანოზი კონსტანტინე იაკობისეულ აღმოჩენაზე: “თვითონ ანბანის პირველი სიტყვები – “აი ია” არის უნიკალური მიგნება, რაც ვერც ერთმა ერმა ვერ შეძლო. გოგებაშვილს კი უფალი დაეხმარა, რომ მიეგნო ამ პალინდრომისთვის – “აი ია” ხომ ორივე მხრიდან ერთნაირად იკითხება?!
“თურაშაულის პატრონი ტყეში ეძებდაო პანტასაო”, – ასე გვემართება ქართველებს: ერს გოგებაშვილი გვყავს, ასეთი საგანძური გვაქვს და სადღაც, უკანა პლანზე გადავისროლეთ?! კომუნისტებმა ხომ “გამოაგდეს” ერთხელ სკოლიდან, უფრო სწორად, სრულიად “გამოდევნა” ვერ გაბედეს და “გამოშიგნეს”, თუმცა სახელმძღვანელოს საანბანო ნაწილი და პრინციპები დატოვეს. დღეს კი, როდესაც საქართველო დამოუკიდებელი ქვეყანაა და აღარც კომუნისტები არიან, გოგებაშვილი თითქმის “გამოაძევესო”. არადა, საქმე ისაა, რომ იაკობ გოგებაშვილი მთელი ერის კუთვნილებაა და არა მარტო გოგებაშვილის საზოგადოებისა. ამიტომ მისი დანატოვრის, “დედა ენისა” თუ მთლიანად შემოქმედების ხელყოფას მთელი ერი უნდა აღუდგეს წინ. გოგებაშვილი არის უდიდესი პედაგოგი და თანაც – მსოფლიო მნიშვნელობის. ეს გამოჩნდა XX საუკუნის 60-იან წლებში, როდესაც ვენესუელის ქალაქ კარაკასში მოეწყო მსოფლიოს ანბანთა კონკურსი: იქ გოგებაშვილის “ანბანს” გრან-პრი და ოქროს მედალი მიანიჭეს! მგონი, ეს ამბავი ცხადყოფს, რომ გოგებაშვილის “დედა ენა” მსოფლიოს საანბანო წიგნებს შორის პირველ ადგილზე დგას”, – ასე დაასრულა მოძღვარმა საუბარი და იქვე დაურთო: ” გოგებაშვილს მაშინაც ებრძოდნენ და ახლაც ებრძვიან. უთქვამს კიდეც: “დედა ენის” დაცვას გაცილებით მეტი დრო მოვანდომე, ვიდრე მის დაწერასო. და მაინც დაიცვა სამართლიანად… რით განსხვავდება, იცით, ჩვენ მიერ გამოცემული გოგებაშვილის “დედა ენა” დღეს სკოლებში შეტანილი “დედა ენისგან”? როგორც ადამიანს აქვს სული და ხორცი, ასევეა წიგნიც. ჩვენს გამოცემულ წიგნს ორივე აქვს – სულიცა და ხორციც, იმას კი მხოლოდ ხორცი აქვს”.
- დეკანოზი კონსტანტინე გიორგაძე დაიბადა 1962 წლის 27 ოქტომბერს ქ. ქუთაისში; 2011 წლის 11 დეკემბერს დაჯილდოვდა: ოქროს ჯვრითა და დეკანოზის წოდებით; 2021 წლის 17 ოქტომბერს დაჯილდოვდა გამშვენებული ჯვრით და მიტრით;
- 2021 წელს სანქტ-პეტერბურგის შესტაკოვის ღვთისმშობლის ხატის სახელობის ქართული ტაძრის წინამძღვარი იყო;
- დეკანოზი კონსტანტინე გიორგაძე – უშუალოდ ხელმძღვანელობდა და ფიზიკურად მონაწილეობდა ქუთაისის მუხნარის ივერიის ღვთისმშობლის მონასტრის მშენებლობაში.
2026 წლის 24 თებერვალს გარდაიცვალა – მრავალი სულის ნუგეში და მღვდლობის მაგალითი. მას ვერის იოანე ღვთისმეტყველის ტაძარშივე აუგეს წესი, ხოლო 28 თებერვალს იმავე ტაძრიდან გამოასვენეს და კუკიის სასაფლაოზე დაკრძალეს. მიუხედავად სიცივისა, წვიმა-თოვლისა, ყინვისა, უამრავი ადამიანი მოვიდა მასთან გამოსამშვიდობებლად, გამორჩეულ მოძღვარსა და სულის მკურნალს ერის და ბერის ზღვა ცრემლი გაჰყვა და ბევრი მოგონებაც დაგვიტოვა.
დიდი მწუხარებაა მისი გარდაცვალება – საუკუნოდ იყოს ხსენება მისი!